16. Yüzyıl Osmanlı Saraylarında Azerbaycanlı Hattat Ve Kâtipler

  • Bilal - Dedeyev Qafqaz Üniversitesi, Ümumi Fenler bölümü
Anahtar Kelimeler: Azerbaycanlı hattat ve katipler, Zahireddin Erdebili, Eflatun Şirvani, Hacı Muhammed Tebrizi, Mahfi Gilani, Muzaffer Ali Şirvani, Muhammed Rıza Tebrizi, Muhammed Müsahip.

Özet

Safevi Devleti’nin (1501-1736) kurulmasından sonra Azerbaycan bölgesi ile Osmanlı Devleti arasında eskiden var olan sosyo-kültürel ilişkiler farklı boyutta devam etmiştir. 16. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu’nda yazı ve kitap kültürüne çok büyük önem verildiği için, bu işleri yapan katip ve hattatlara da ciddi ihtiyaç duyulmuştur. Bu devirde sanatta kendini ispat etmiş meşhur Azerbaycanlı hattat ve katiplere Osmanlı Devleti’nde büyük saygı ve rağbet gösterildiği, devlet tarafından onların planlı bir şekilde ülkeye getirildiği bilinmektedir. Azerbaycan’dan Osmanlı Devleti’ne gelen hattat ve katipler, 16. yüzyıl Osmanlısında Şeyh Hamdullah ekolünden başka özellikle talik ve divani yazıda ayrı bir ekol tesis etmişlerdir. Osmanlı saraylarında hizmete alınan Azerbaycanlı hattatların hemen hemen hepsi, hat sanatının sırlarını kendi vatanları olan Azerbaycan’da öğrenmişlerdir. Bu makalede, Osmanlı saraylarına alınmış 29 Azerbaycanlı hattat ve katip hakkında bilgi verilecektir. Tam anlamıyla profesyonel hattat olan bu Azerbaycanlı sanatkarlar,  sarayın resmi yazı işleri ile uğraşmanın yanı sıra çok sayıda levha yazıları ve değerli eserlerin istinsahında (çoğaltınmasında) önemli rol oynamışlardır.

Yazar Biyografisi

Bilal - Dedeyev, Qafqaz Üniversitesi, Ümumi Fenler bölümü
Lisans, Yüksek lisans ve Doktora olarak Selçuk Üniversitesi mezunuyum. Şu anda Azerbaycan Qafqaz Üniversitesinde Ümumi Fenler Bölüm başkan vekili olarak görev yapmaktayım.

Referanslar

Munzur Üniversitesi öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Coşkun Kökel

Yayınlanmış
2017-03-16